عکاسی در عید قربان به قلم مرتضی نیکوبذل

505
عکاسی در عید قربان به قلم مرتضی نیکوبذل
عکاسی در عید قربان به قلم مرتضی نیکوبذلReviewed by دیدنگار on Aug 23Rating: 5.0عکاسی عید قربان ⭐️| تجربه عکاسی در عید قربان به قلم مرتضی نیکوبذلتکنیک های عکاسی در مناسبت های اجتماعی و مذهبی عید قربان ⭐️ تجهیزات پیشنهادی و معرفی لنز و دوربین مناسب عکاسی عید قربان چگونه می‌توان هم به این عکس­‌ها رسید وهم مانع کنترل حس منفی به بیننده شد؟ عکاسی در عید قربان عکاسی اجتماعی عکاسی مناسبتی مرتضی نیکو بذل.عکاسی در عید قربان به قلم مرتضی نیکوبذل

عکاسی عید قربان ، عکاسی از یک رسم، نه ثبت خشونت

در مقدمه باید این نکته را متذکر شوم که عکاسی از فعل کشتن کار بسیار حساسیست که اگر به هردلیل نکاتی در آن رعایت نشود، می‌تواند برای بعضی مخاطبان زیان‌بار و مشکل­‌ساز باشد. نخستین­‌بار که به­‌منظور تهیه عکس از مراسم عیدقربان برای خبرگزاری رویترز به یکی از جایگاه­‌های کشتار دام زنده رفتم، پس از بازگشت با خودم فکر می‌کردم عکس­‌های بسیار خوبی گرفته ام؛ قصاب­‌هایی که دستشان تا آرنج آغشته به خون حیوانات سلاخی شده بود، لاشه حیوانات، سر قطع­‌شده گوسفندان و…

اما درکمال تعجب پس از ادیت و ارسال عکس‌­ها که تعدادشان به ده فریم می‌رسید، ادیتور رویترز تنها چهار یا پنج فریم از ­عکس‌‌ها را روی خط تصویری قرار داد. خیلی عصبانی شدم چراکه فکر می‌کردم ادیتور خودسرانه و سلیقه‌ای عمل کرده و بهترین عکس‌­های من را حذف کرده است، به‌همین دلیل به ادیتور ارشد ایمیل زدم و از او پرسیدم چرا عکس­‌ها را حذف کردید و روی خط تصویری رویترز قرار ندادید؟ دلیل ادیتور ارشد بسیار محکم و درست بود، او گفت:« فرقی ندارد عکس‌­های کشتار_ تصاویر حیوانات باشند یا انسان_ کشتار، کشتار است و سرشار از حس منفی!

کودکان، زنان، افراد سالمند و افراد بسیاری به دلیل دسترسی به اینترنت و وسایل گوناگون انتشار تصاویر یا رسانه‌­ها، این عکس‌ها را می‌بینند. تاثیر عکس کشتن یک حیوان بر یک فرد می‌تواند به قدرت تصاویر کشتار انسان­‌ها در یک جنگ باشد! ».

آن روز شنیدن این جملات، به یکی از بزرگ­ترین درس­‌های حرف‌ه­ای من بدل شد و نه‌­تنها از آن روش در عکاسی عید قربان استفاده می‌کنم بلکه در عکاسی در بحران ، جنگ و فجایع انسانی نیز از آن روش بهره می‌برم.

 

عکاسی از عید قربان

عکاسی عید قربان

 

یک اصل مهم در عکاسی از « فعل کشتن » وجود دارد، اینکه باید به شیوه‌­ای عکاسی کنید که هم خبر را انتقال دهید و هم از سیاهی « کشتن » چنان بکاهید که حتی اگر یک کودک شش ساله عکس را دید، ناراحت نشود.

این اصل آنقدر اهمیت دارد که ساختار تهیه یک گزارش تصویری از مراسمی مانند عید قربان را برای من مشخص می‌کند. به من می‌گوید چگونه ببینم، چگونه وارد داستان عکاسی شوم، چگونه مرگ را برای دیگران به تصویر بکشم که نه­‌تنها سایه سیاهی بر سر یک رسم نمادین قدیمی نشود، بلکه روایت‌گر آن باشد!

 

عکاسی عید قربان

عکاسی عید قربان

 

شیوه کار من به این‌­صورت است که ابتدا مانند هر گزارش تصویری دیگری در ذهنم یک داستان دارم. در مورد عکاسی عید قربان ، این داستان رابطه انسان و گوسفند را توضیح می‌دهد. گاهی کاملا طنزگونه و تخیلی می‌شود و گاهی کاملا واقعی و مستند. در شیوه کار من گوسفند یک حیوان نیست که زبانی برای حرف زدن ندارد یا چشمی برای دیدن، گوسفند به یک موجود باهوش با تمام احساسات یک انسان تبدیل می‌شود که زندگی فردی و جمعی دارد. درجایی مانند گروهی دیده می‌شوند که انگار برای پیک­نیک به‌حومه شهر رفته‌­اند و درجایی دیگر تنها در انتظار حضور در یک میهمانی هستند.

من معمولاً داستان­‌های خودم را به­‌صورت حرکت از کل به سمت جزئیات تهیه می‌کنم. پس داستان من از مراسم عید قربان می‌تواند شامل قسمت­‌های زیر باشد:

۱- گله گوسفندان و فضایی که در آن قرار گرفته‌اند

۲- گوسفندهایی که رنگ شده‌­اند (برای مثال یک پرتره خوب از یک گوسفند میان گله گوسفندها) و به گونه‌ای عکاسی می‌کنم که انگار در حال خلق یک نقاشی اکسپرسیونیستی هستم!

۳- کسانی که برای تهیه گوسفند زنده به آن محل آمده‌اند

۴- کودکانی که همراه والدین خود به‌محل فروش و ذبح آن آمده‌اند و همچنین رابطه احساسی آن‌ها با گوسفندها

۵- گوسفندهایی که گوشه­‌ای نشسته یا ایستاده‌اند. در این فریم­‌ها گوسفند را موجودی تصور می‌کنم که دارای قدرت تفکر است و به چیزی فکر می‌کند. با این روش می‌توانم در انتخاب لنز مناسب برای تهیه این­گونه  عکس‌­ها، درست تصمیم بگیرم

۶- نگاه طنز به گوسفند و انسان و رابطه میان آن‌ها _ به­‌عنوان­‌ مثال گوسفندی را تجسم کنید که در یک جعبه پلاستیکی حمل میوه قرار دارد، انگار این گوسفند فردی بزرگسال است که روی تخت یک نوزاد نشسته!

تضاد این دو تصویر با هم به خلق یک طنز منجر خواهد شد. در جایی دیگر دو مرد را تجسم کنید که دست­‌های گوسفندی را گرفته­‌اند و او را به سمت خودرو می‌برند؛ انگار کودکی را همراهی می‌کنند که تازه توانایی راه رفتن پیدا کرده و آن‌ها مراقب هستند زمین نخورد.

 

عکاسی عید قربان

عکاسی عید قربان

 

۷- تصویر ذبح گوسفند به عنوان بخش اصلی مراسم عید قربان

۸- مردمی که منتظر هستند گوشت گوسفندی را که خریداری کرده‌اند، به آن‌ها تحویل دهند

۹- افراد نیازمندی که به محل ذبح آمده‌اند تا بلکه بتوانند از مردم حاضر در محل مقداری گوشت دریافت کنند

۱۰- کودکانی که شاهد ذبح حیوانات هستند

۱۱- چند عکس بسته از سر بریده یک گوسفند که درکیسه پلاستیکی قرار دارد درحالی‌­که چشمانش هنوز باز هستند

۱۲- چند عکس انتزاعی از گوسفندی که گلویش بریده شده و خون آن روی زمین جاری است

 

عکاسی عید قربان

عکاسی عید قربان

 

ممکن است این سؤال برای شما پیش بیاید:

چگونه می‌توان هم به این عکس­‌ها رسید و هم مانع کنترل حس منفی به بیننده شد؟

در مورد عکس­‌های ردیف شماره هفت، من هیچ‌وقت با لنز تله از عمل ذبح گوسفند عکاسی نمی‌کنم، بلکه با لنز واید طوری ترکیب‌­بندی می‌کنم تا آزار دهنده نباشد، زیرا عمل ذبح گوسفندها به‌­عنوان «جزء از کل» یک عکس دیده می‌شود.

از آن‌جا که مردم همیشه کنجکاو هستند و این موضوع در مورد تماشای ذبح گوسفند در مراسم عید قربان نیز صادق است؛ از آن‌ها به شکلی عکاسی می‌کنم که انگار به دیدن یک تئاتر آمده‌اند و همیشه میان آن‌ها دنبال عوامل بصری می­‌گردم تا با استفاده از آن‌ها بتوانم کمی به بیان طنزگونه نزدیک‌­تر شوم.

عید قربان نماد از خودگذشتگی‌ است، افراد بسیاری هستند که به‌دلیل نداشتن تمکن مالی قادر به خریداری گوشت نیستند. این تضاد میان مردمی که توانایی پرداخت پول برای خرید گوسفند را دارند و کسانی­‌که شاید تا مدت­‌ها نتوانند لب به گوشت بزنند، وجود دارد. ثبت تصویر هدیه دادن گوشت قربانی به نیازمندان در عید قربان، عکسی است که می‌تواند بازگوکننده یک کار نیک باشد و همچنین بیانگر شرایط اقتصادی.

 

عکاسی قربان

عکاسی عید قربان

 

در مقابل، حتی اگر چنین اتفاقی روی ندهد، شما باید بتوانید در دل یک مجموعه عکس از مراسم عید به ثبت عکس­‌هایی با مضامین اقتصادی بپردازید و با دستی پُر نسبت­‌به دیگر دوستان یا همکاران­ به خانه یا دفتر روزنامه بازگردید چراکه عکس­‌هایی دارید که پس از سپری شدن این مناسب، در رابطه با شرایط معیشتی یا اخبار اقتصادی مرتبط با مایحتاج عمومی نیز قابل استفاده و نشر هستند.

عکاس؛ چشم بینای جهان اطراف خود است و باید بتواند نکات و اتفاقات ظریفی را که عموماً با بی­‌توجهی روبه­‌رو می­‌شوند، ببیند. یکی از اشتباهاتی که اکثر خانواده­‌های ایرانی مرتکب می‌شوند، همراه کردن کودکانشان برای دیدن ذبح گوسفندها در مراسم عید قربان است. بی آنکه به­‌این نکنه بسیار مهم توجه داشته باشند چه اثر بد و منفی در روح و احساسات آن کودک خواهد گذاشت. ما به‌­عنوان عکاس باید همان­‌طور که نق‍اط قوت را می‌‌بینیم نکات منفی را هم دیده و آن‌ها را ثبت کنیم تا بتوانیم با استفاده از قدرت عکس به رفع آن‌ها کمک کنیم. ولی نباید فراموش کرد ممکن است چنین عکس­‌هایی توسط کودکانی در هر جای دنیا دیده شوند، پس باید مراقب باشیم از این‌گونه صحنه‌ها به شیوه‌ای عکاسی کنیم که خیلی آزاردهنده نباشند.

انتخاب من همیشه برای ثبت این عکس‌ها، لنز واید است چراکه لاشه سلاخی­‌شده گوسفند را در حاشیه قرار می‌دهد. به این ترتیب هم اطلاعات مورد نیاز را در اختیار مخاطب قرار داده‌ام و هم از سیاهی فعل کشتن تا جایی که امکان داشته است، کاسته‌ام.

 

عکاسی عید قربان

عکاسی عید قربان

 

تصویر سربریده گوسفند به همان اندازه که می‌تواند دردناک باشد، به همان اندازه (در صورت انتخاب درست ابزار عکاسی) ممکن است طنز باشد. معمولاً این‌گونه عکس‌ها را با استفاده از لنز نرمال یا تله و با انتخاب سریع­ترین دیافراگم لنز می­‌گیرم. با نگاهی طنزگونه کیسه پلاستیکی را یقه لباس فرض می‌کنم و از سر گوسفند به شکلی عکاسی می‌کنم که انگار هنوز روی تن حیوان قرار دارد!

تجهیزات پیشنهادی:

دوربین عکاسی کانن Canon 6D Mark II Body

دوربین عکاسی کانن Canon 80D Body

لنز Canon EF-S 10-18mm f/4.5–5.6 IS STM

لنز Canon EF-S 18-55 mm f3.5-5.6 IS STM

 

عکاسی عید قربان

 

در مورد عکاسی از لاشه گوسفندی که گلوی آن بریده­‌شده است؛ سر گوسفند، تمام کادر من را اشغال نمی‌کند بلکه آن را گوشه ای از کادر عکس قرار می‌دهم و اگر خون فرمی به خود گرفته بود که انگار رنگ روی بوم نقاشی ریخته، آنگاه از آن عکاسی می‌کنم.

عکاسی در عید قربان

عکاسی عید قربان

 

در مورد کشتارگاه باید بتوانید از رنگ قرمز خون به نفع خود استفاده کنید. دیوارها و لباس قصاب­‌ها را به چشم بوم نقاشی نگاه کنید، به­‌این ترتیب رنگ قرمزی را که خون در آن‌جا نقاشی کرده، دیگر آزار دهنده نیست. مواردی که ذکر کردم، برای من ساختار یک گزارش تصویری از مراسم عید قربان را تشکیل می‌دهند که عموماً در چنین مناسبتی رعایت می‌کنم و تنها چیزی که تغییر می‌کند، افراد و گوسفندهای درون کادر انتخابی من هستند.

باید توجه داشته باشید، احشای بیرون­‌زده و روی زمین­‌ریخته یک گوسفند سلاخی­‌شده، در هیچ جای دنیا تصویری زیبا به‌حساب نمی‌آید و هیچکس دوست ندارد شاهد و بیننده چنین تصاویری باشد. از سوی دیگر، احترام به افکار عمومی یکی از اصول اولیه عکاسی در مجامع عمومیست و ما به‌عنوان عکاس باید همیشه مراقب این نکته مهم باشیم.

فراموش نکنید اگر مجبور هستید از سوژه‌ای عکاسی کنید که چندان دوستانه به‌نظر نمی‌رسد، مانند مراسم قربانی کردن گوسفند در روز عید قربان، به این فکر کنید چه عکسی بگیرم که بتوانم آن را روی دیوار سالن پذیرایی منزل به‌نمایش بگذارم و کسی را اذیت نکند!

نکته آخر اینکه «نگاه طنز» به یک سوژه با «تمسخر» آن سوژه کاملا متفاوت است و ما به­‌عنوان عکاس نباید فراموش کنیم سوژه وسیله خندیدن ما نیست بنابراین باید به آن احترام بگذاریم حتی اگر یک گوسفند باشد.

موارد بسیار دیگری در « عکاسی‌ عید قربان » هستند که بیان آن‌ها در حوصله این مقاله نمی‌گنجد ولی در یک جمع‌بندی موجز باید بگویم، « عکاسی‌ مناسبتی » نقطه تلاقی هنر عکاسی، دید مذهبی و جهان‌بینی عکاس است و شما باید بتوانید از زیر بار تجمع تمام این فاکتورها، بهترین تصاویر ممکن را ثبت کنید.

عکاسی عید قربان

 

نویسنده: استاد مرتضی نیکو بذل

_ عکاس آژانس عکس سیپاپرس فرانسه و مجله نشنال جئوگرافیک فارسی

_ تصاویر مقاله همگی متعلق به مرتضی نیکوبذل می‌باشند

آدرس اینستاگرام: daybydaymyworld@

 

اگر در زمینه عکاسی مناسبتی و اجتماعی فعالیت می‌کنید، تجربیات خود را در قسمت نظرات با ما در میان بگذارید

⭐️ مشاهده فروشگاه اینترنتی دوربین و لوازم عکاسی دیدنگار ⭐️

ارسال نظر

*

code